Magdalena Mildner – z głową w ziołach

Zmarzłam dzisiaj. Pogoda jest paskudna, śnieg z deszczem a do tego silny wiatr jeszcze potęgował uczucie zimna. Gdy tylko wróciłam do domu stwierdziłam, że potrzebuję gorącej herbatki ze świeżym imbirem. W ajurwedzie świeży imbir działa rozgrzewająco, pobudzając krążenie i podnosząc temperaturę ciała. Pogoda w ciągu najbliższych dni nie będzie nas rozpieszczać – zadbajcie więc, aby mieć go w domu.

W ajurwedzie herbatkę imbirową przygotowuje się tak:

• obieramy około 5cm kawałek imbiru;
• kroimy na części i miażdżymy w moździerzu (można go też po prostu utłuc tłuczkiem do mięsa);
• do garnka wlewamy 2 szklanki wody i dodajemy imbir;
• gotujemy przez 10-20 minut pod przykryciem;
• przecedzamy i odstawiamy by troszkę przestygł;
• do ciepłej, ale nie gorącej herbaty dodajemy sok z połowy cytryny i miód.

Taka herbatka zwiększa odporność, łagodzi przeziębienie i ból gardła. Podobnie przygotowuje się płyn do płukania gardła – z tym, że zamiast cytryny i miodu, dodaje się sól i czarny pieprz.

Imbir lekarski (Zingiber officinale Rosc.) to gatunek rośliny uprawnej z rodziny imbirowatych (Zingiberaceae). W stanie dzikim obecnie nie występuje nigdzie, podobnie jak cebula. Pochodzi prawdopodobnie z Melanezji. Obecnie jest uprawiany praktycznie na każdym kontynencie w rejonach o sprzyjającym klimacie. Można uprawiać go nawet w doniczce i cieszyć się kłączami z domowej hodowli.

Jako roślina przyprawowa znany jest w Europie od co najmniej 2000 lat, był jedną z najważniejszych roślin w handlu przyprawami w Średniowieczu. Jako przyprawa nadaje się do każdego rodzaju mięsa, wszystkich warzyw i owoców a w niewielkich ilościach także do grzybów. Często stosuje się go w cukiernictwie.

Korzeń imbiru to jedna z najlepszych roślin, jeśli chcemy dbać o zdrowie. Zawiera olejek eteryczny, minerały i związki biologicznie czynne, a najważniejszym jest gingerol.

Gingerolowi zawdzięczamy intensywny ostry smak. Pod wpływem podgrzewania lub suszenia przekształca się on w związek o dużo większej ostrości, dlatego należy mieć to na uwadze używając suszonego imbiru – może być nawet dwa razy ostrzejszy od świeżego.

W związku z tym w ajurwedzie istnieje rozróżnienie pomiędzy zastosowaniem świeżego i suszonego imbiru, dlatego każdego z nich używamy odmiennie.

Świeży imbir (Ardraka)

• wysusza organizm;
• poprawia apetyt (podaje się go w zaburzeniach łaknienia i anoreksji);
• poprawia trawienie;
• pomaga usuwać toksyny z organizmu;
• obniża gorączkę;
• zmniejsza dreszcze poprzez zwiększenie temperatury ciała i krążenia w organizmie;
• pomaga na nudności i zawroty głowy (zwłaszcza w chorobie lokomocyjnej);
• jest łagodnym środkiem przeczyszczającym;
• zmniejsza dolegliwości układu oddechowego takie jak kaszel, chrypka, katar, astma itp.

Suszony imbir (Shunthi)

• nie wysusza tak mocno jak świeży imbir;
• wspomaga trawienie (głównie w niestrawności);
• pomaga w bólu stawów, w zapaleniu stawów;
• korzystnie wpływa na opuchliznę i obrzęki;
• zmniejsza Vata;
• łagodzi napięciowy ból pleców lub szyi;
• działa przeciwbiegunkowo;
• łagodzi ból brzucha;
• łagodzi hemoroidy;
• stosuje się go do leczenia uzależnień np. od alkoholu;
• zmniejsza dolegliwości układu oddechowego takie jak kaszel, chrypka, katar, astma itp.;
• jest afrodyzjakiem zazwyczaj stosowanym na poprawienie męskich sił witalnych (zwiększa poziom testosteronu);
• łagodzi choroby jamy ustnej, pomaga w zapaleniach gardła i aftach;
• łagodzi choroby uszu np. zapalenie ucha;
• wspomagająco stosowany jest w żółtaczce;
• a także do łagodzenia skutków po ukąszeniu owadów.  

Dlatego świeży imbir jest idealny w zimie, kiedy tęsknimy za przytulnym ciepłem, jednak nie będzie korzystny latem i w upalne dni. Zwłaszcza u osób z dominującą doszą pitta. Nadmierne spożywanie imbiru może doprowadzić do rozgrzania i wysuszenia.

Imbir może pomóc zwiększyć odporność ze względu na jego właściwości Rasayan (odmładzające). Wzmacnia organizm i umożliwia mu walkę z wszelkiego rodzaju infekcjami wirusowymi czy bakteryjnymi, sprzyjając tym samym ogólnemu zdrowiu. Jest także składnikiem wielu najważniejszych mieszanek i leków w tradycyjnej medycynie ajurwedyjskiej, w tym do Trikatu, ajurwedyjskiego preparatu stosowanego m.in. w leczeniu zaburzeń trawiennych.

W tradycjach zachodnich imbir stosuje się do:

• zmniejszania nudności w podróży;
• zmniejszania nudności w czasie ciąży, głównie olejek imbirowy do inhalacji (należy skonsultować spożywanie imbiru w ciąży z lekarzem!);
• poprawy tranzytu gazów, działa wiatropędnie;
• łagodzenia bólów miesiączkowych, działa rozkurczowo i przeciwbólowo;
• poprawia trawienie i zmniejsza objawy refluksu żołądkowego;
• wspomagania osób chorujących na zwyrodnienia stawów, działa przeciwbólowo, przeciwzapalnie i przeciwobrzękowo;
• wspomagania osób chorujących na POCHP, działa przeciwzapalnie i antyalergicznie;
• poprawy żywotności plemników, ma działanie androgenne i podnosi poziom testosteronu.

Prowadzone są badania nad działaniem obniżającym ciśnienie krwi, poziom cholesterolu i insuliny we krwi, oraz zastosowania w zespole jelita drażliwego.

Zdecydowanie warto mieć i stosować imbir. Jednak, jak nadmiar wszystkiego, może też zaszkodzić. Dlatego uważajcie ze spożywaniem imbiru w przypadku, gdy przyjmujecie leki na żołądek np. IPP, wrzody, wątrobę, nadciśnienie i cukrzycę. Imbir, jak każde inne pożywienie np. pszenica, może wywoływać uczulenia.

Zawsze trzeba sprawdzić czy rośliny, których użyjemy nie wchodzą w interakcję ze środkami farmakologicznymi, jeśli takowe przyjmujemy, artykuł nie zastępuje porady lekarskiej.